Groot onderhoud pijporgel van Flaes uit 1870

2016  NH Kerk - Waverveen 


Het instrument is gebouwd in 1870 door de Amsterdamse orgelbouwer Pieter Flaes voor de Doopsgezinde Kerk in Kreil ( vlakbij Schagen ). Van 1922 tot 1977 deed het orgel dienst in de Hervormde Kerk van Oterleek ( vlakbij Heerhugowaard ). In 1977 is het door de Vinkeveense orgelbouwer Hendrik Strubbe geplaatst in de kerk te Waverveen ( Ut.). 
Dit orgel met de speeltafel aan de zijkant van het orgel heeft 9 stemmen verdeeld over 2 klavieren. Het hoofdwerk heeft 6 stemmen en het bovenwerk 3 stemmen. Het pedaal is 'aangehangen'. De tractuur is geheel mechanisch.


Dispositie :

 PEDAAL

 HOOFDWERK

 BOVENWERK

 Aangehangen-aan

 HW

Bourdon  disc.

16'

Holpijp

8'

 

 

Prestant

8'

Roerfluit

4'

    Octaaf

4'

Salicionaal

2'

    Quint 3'    
    Octaaf 2'    
   

Mixtuur     bas

III

 

 
   

Cornet     disc.

IV    
    Koppeling

HW + BW

   

 

 2016  Groot onderhoud



De tractuur van het orgel was hard aan groot onderhoud toe. De speeltafel, de lades en het mechaniek zijn hiervoor gedemonteerd en hebben wij naar onze werkplaats in Nieuw Vennep vervoerd ( zie 2e foto rechts ). Daar zijn de nodige werkzaamheden aan dit deel van het orgel uitgevoerd.

Het mechaniek is grondig aangepakt. O.a. zijn alle draaipunten van de wellenborden hersteld, aanhechtingen van de abstracten gerepareerd, het leer van de pulpeten vervangen, de versleten klepveren vervangen, kleppen hersteld , slepen hersteld en vervelende doorspraak in de lade verholpen.

Van beide manualen moesten de invoeringen van alle toetsen worden vernieuwd. Het originele ivoren beleg is uitgevlakt en opnieuw vastgezet en waar het nodig was ( zie de 4e foto rechts ) aangevuld. De bakstukken zijn opnieuw zwart gepolitoerd. Het pedaalklavier is opgeknapt en moest worden voorzien van nieuwe veren en stootvilt.  De orgelpijpen zijn allemaal schoongemaakt waarbij bleek dat verscheidene pijpen reparaties nodig hadden.


De oude net wat te kleine windmotor is vervangen door een motor met ruim voldoende capaciteit. De oude windmotor was strak tegen de deuren aan de achterzijde van het orgel geplaatst waardoor deze wat in de weg stond om het mechaniek goed te bereiken. De nieuwe motor is nu ongeveer anderhalve meter naar achteren geplaatst zodat de achterzijde nu weer helemaal vrij is.



Deze grote revisie is afgerond in juni 2016. Bij dit herstel werden alle historische materialen zorgvuldig behouden. De speeltafel ziet er weer mooi en strak uit. De toetsen van de manualen lopen weer goed en het beleg is nu weer netjes in orde. Het complete speelmechaniek functioneert weer correct zonder vervelende hangers of  lastige doorspraak. Met nog wat correcties qua intonatie van verschillende registers en een algehele stembeurt zijn de werkzaamheden afgerond.

Dit instrument is normaal gesproken voor de eerst komende jaren zo weer perfect bruikbaar.